Liên Hoa Quang        

Từ bám chấp vào cái ngã khởi lên ham muốn tìm hạnh phúc cho riêng bản thân - nghiệp bắt đầu từ đây

Từ vô minh xuất hiện sự bám chấp vào cái ngã như một sự tồn tại cố hữu. Từ sự bám chấp vào cái ngã như là thật đó khởi lên ham muốn tìm kiếm hạnh phúc cho bản thân. Để thỏa mãn ham muốn đó, người ta cần nhiều đối tượng, là những gì có thể đem lại hạnh phúc. Trong quá trình đạt được những đối tượng này, họ có thể ảnh hưởng đến người khác, đôi lúc là tiêu cực, dẫn đến việc thiện hoặc ác nghiệp được tạo ra. Các hành động tạo tác (hành), nhân duyên thứ hai trong Thập Nhị Nhân Duyên là nghiệp như thế.

Tám trạng thái như hữu, danh sắc, xúc,… thuộc về giai đoạn của đời hiện tại nhưng cũng tồn tại trong đời quá khứ. [Nhưng ta] không tính đến các nhân duyên này [của đời quá khứ] là do bởi chúng không quan trọng cho giai đoạn [hiện tại] này bằng như vô minh và hành. Trong tám nhân duyên thì ái, thủ và hữu thực sự cũng chính là vô minh và hành, và chỉ là dưới các tên gọi khác thôi. Năm nhân duyên kia không quan trọng lắm trong phần này. Lý do tại sao chúng ta trở thành như chúng ta hiện nay, không phải do thức, danh sắc, lục nhập, xúc và thọ trong đời quá khứ, mà chính bởi vô minh đã làm khởi lên nghiệp. Chính xác hai điều này [vô minh và hành nghiệp] gây ra mọi khổ đau trong đời này và vì thế chúng đã được định rõ từ trong giai đoạn của đời quá khứ.



Trích “Tri Kiến Đúng Đắn: Biến người tin thành Bồ tát”, Khenpo Tsultrim Lordo (Phần 1, Thập Nhị Nhân Duyên)

Kim Cang Định trích dẫn